Mental retardasyon veya zekâ geriliği, ortalamanın altındaki zekâ işlevi ile beraber günlük yaşamda, akademik hayatta, çalışma alanında, sosyal çevrede, iletişimde, öz bakımda, sağlığı korumada ve kendini yönlendirmede iki veya daha fazla bozukluğun olması durumunda söz konusudur. 

Zekâ geriliği, doğum öncesinde Down sendromu, yetersiz ve yanlış beslenme, bulaşıcı hastalıklar; doğum sırasında menenjit, kafa travması, geç doğum ve erken doğum, doğum sonrasında ise kafa travmaları, kurşun zehirlenmesi ve çocuk istismarı nedenleriyle ortaya çıkar. Zekâ geriliği; hafif, orta, ağır ve iler derecede ağır zekâ geriliği olarak sınıflandırılır.

Erken tanı diğer tüm hastalıklarda olduğu gibi zekâ geriliğinde de çok önemlidir. Zekâ geriliği tanısı çocuğa ne kadar erken konursa özel eğitime erken başlaması ve bu doğrultuda eğitimden mümkün olduğunda en üst düzeyde yararlanması sağlanır. Erken tanı aynı zamanda zekâ geriliğine neden olan etkenlerin aydınlatılmasını ve çocuğun gelişimini hızlandırır. Bu durum doğumda fark edilirse zekâ geriliğinin gelişimi engellenebilir. Kalıtımsal olgularda, aile içinde gerçekleşme olasılığı yüksek olan tekrarlar önlenebilir.

Zekâ geriliğinin teşhisinden sonra test ve ölçekler yoluyla çocuğun zihinsel işlevleri belirlenir. Çocuğun psikolojik ve gelişimsel açıdan güçlü ve zayıf yönleri tespit edilmeli, fiziksel yetersizliklerinin sebepleri araştırılmalıdır. Çocuğa özel bir eğitim programı hazırlanmalı ve aile bireyleri ile birlikte uygulanmalıdır. Gerekli görülen durumlarda ilaç tedavisinden yararlanılabilir.

Zekâ geriliğini önlemek için alınacak önlemler vardır. Bunlardan en önemlilerini sizlerle paylaşıyoruz:

Anne adayının hamilelik süresince kontrolleri düzenli olarak yapılmalıdır. 

Doğum uzman kişiler eşliğinde yaptırılmalıdır. 

Bebeğin sağlık durumu ile aşıları sürekli ve düzenli bir biçimde yapılmalıdır. 

İleri yaşta yapılan doğumların ve akraba evliliklerinin zekâ geriliğine neden olduğu konusunda toplum bilinçlendirilmelidir. 

Zekâ geriliğine yol açabilecek kazalar ve hastalıklar konusunda toplum bilinçlendirilmelidir.

Anne adayı yeterli, dengeli ve düzenli beslenmeye dikkat etmelidir.